Ελληνίδες του ...Κακού Κόσμου
Πίσω από τις εικόνες

Οι πρόσφυγες της Μικράς Ασίας θυμίζουν στη νεοσύστατη Ελλάδα πόσο κοντά στην καρδιά της βρίσκεται η Ανατολή. Ξεκινά η εποχή του ρεμπέτικου και της αμαρτωλής Τρούμπας. Οι αισθησιασμοί του έρωτα, του πόνου και των ουσιών περισσεύουν. 

Πολλά ρεμπέτικα τραγούδια επιδεικνύουν αναπάντεχη τόλμη. Ιδιαίτερα όμως οι ρεμπέτισσες, σπάνε όλα τα ταμπού. Δικαίως έχουν αποκαλεστεί «οι πιο ελεύθερες γυναίκες της νεότερης Ελλάδας».

Η Ντερμπεντέρισσα (η άστατη, η απρόβλεπτη) που θα γινόταν διάσημη στα χρόνια της Κατοχής με το τραγούδι του Τσιτσάνη, περηφανεύεται που «τους άντρες σαν τα ζάρια τους μπεγλέρισε».

Κάποιες ρεμπέτισσες θέλουν πολλούς εραστές, άλλες τους μοιράζονται, ενώ το τραγούδι «Γίνομαι Άντρας» του Πάνου Τούντα, μιλά για μια ομοφυλόφιλη ρεμπέτισσα. Κουβαλά πιστόλι, μαχαίρι και «έχει γκόμενα μια δούλα που της τα ‘χει πάρει ούλα». Στον τεκέ όπου συχνάζει, δείχνει πως αν χρειαστεί, παίζει σε όλα τα ταμπλό:

«Μα ένα βράδυ μαζευτήκαν / και όλοι απάνω μου ριχτήκαν
και αρχίσαν μαστορόδια / με τη γλώσσα τους την τόφια
και φωνάζαν με λαχτάρα / αχ αγοροκοριτσάρα!»

Στις γειτονιές είναι δακτυλοδεικτούμενες οι νεοφερμένες κοκέτες, κοσμοπολίτισσες, μορφωμένες και δυναμικές Σμυρνιές. Η ντόπια κουλτούρα δεν είναι έτοιμη και η «Σμυρνιά» γίνεται αντικείμενο πόθου, φθόνου και σεβασμού.

Στα πάλκα ξεχωρίζει η Ζωζώ Νταλμάς, πολυσχιδής καλλιτέχνιδα και πρόσωπο των τσιγάρων Santé. Γόνος συντηρητικής οικογένειας, ενσαρκώνει στο θέατρο ανεξάρτητες, παθιασμένες γυναίκες και τραγουδά με άνεση, από ευρωπαϊκές οπερέτες μέχρι αισθησιακά σμυρναίικα. Όταν τραυματίζεται στο πρόσωπο, συνεχίζει να εμφανίζεται, δείχνοντας ότι η δύναμή της βρίσκεται στην παρουσία και στο ταλέντο, όχι στην εμφάνιση. Στην Κατοχή αρνείται να εμφανιστεί σε θέατρα υπό γερμανικό έλεγχο, πληρώνοντας το τίμημα με πείνα και στερήσεις.

Είμαστε πλέον στα χρόνια που ο κόσμος βυθίζεται στη δίνη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Η πρώτη αχτίδα αισιοδοξίας θα φανεί στην Ευρώπη μετά το 1945.